Su'esu'ega o le Population Dynamics a Istanbul

O le malosi o le faitau aofaʻi o Istanbul o loʻo faʻaalia ai o le fetaulaiga ala o Europa ma Asia e le naʻo Turkey

aai aupito tele ae o se tasi foi o le tele o tagata i le lalolagi. I lenei tusiga, matou su'esu'e le faitau aofa'i o lo'o iai nei, o ona fa'asologa fa'asolopito o le tuputupu a'e, tulaga eseese o tagata, ma mea e mafua ai lona fa'alauteleina.

Vaaiga i luga ole lagi o le faitau aofaʻi o Istanbul
Ata mai le Rimjhim Agrawal on Unsplash

Tala'aga Fa'asolopito o le faitau aofa'i o Istanbul

I le suʻesuʻeina o le faitau aofaʻi o Istanbul, e taua tele le malamalama i le tala faʻasolopito o loʻo aʻafia ai lona tuputupu aʻe. O le aai, na faavaeina muamua o Byzantium, na molimauina le tele o suiga o tagata i vaitau eseese. Ina ua maeʻa lona faatoilaloina e le au Ottomans i le 1453, na avea Istanbul ma laumua o se malo tele, ma faaosofia ai le lolofi mai o tagata mai talaaga eseese, e aofia ai Eleni, Iutaia, ma Armenians, ma saofagā i ana mea faʻaleaganuʻu faʻaleaganuʻu.

E oo atu i le seneturi lona 19, ua liua le aai e avea ma nofoaga tutotonu o le taulaga, ma mitamita ai le faitau aofaʻi o tagata e tusa ma le 900,000 i le taimi o le tumutumu o le Malo o Ottoman. O lenei vaitau na faʻailogaina i le faʻateleina o femalagaiga ona o taua faifaipea a le malo ma avanoa tau tamaoaiga, faʻatulagaina le tulaga mo faiga faʻa-urbanization na faʻaauau pea i le 20th seneturi.

O le faʻavaeina o le Republic of Turkey i le 1923 na faʻateleina ai nei faiga. O faiga fa'avae a le atunu'u e fa'atatau i le fa'aonaponei na una'ia ai femalaga'iga mai nu'u i tua i le taulaga, ma o'o atu ai i le si'itia o le faitau aofa'i. E oo atu i le ogatotonu o le 20th seneturi, o le faitau aofaʻi o Istanbul na sili atu i le 1.5 miliona, e atagia mai ai e le gata o le tuputupu aʻe masani ae o se suiga suiga agai i pisinisi.

A'o aga'i i luma le seneturi, sa feagai le taulaga ma lu'itau e feso'ota'i ma le televave o le fa'atūlagaina, e aofia ai fa'ato'aga fa'alilolilo ma fa'alavelave i atina'e tetele. E oo atu i le faaiuga o le 1990s, o le faitau aofaʻi na sili atu i le 10 miliona, ma faʻatulagaina Istanbul o se tasi o taulaga tele i le lalolagi. O nei faʻailoga faʻasolopito o loʻo faʻaalia ai pe faʻafefea ona faʻaauau pea ona toe faʻaleleia e le faʻasologa o femalagaiga, taulaga, ma suiga faʻa-agafesootai-faʻaupufai le faʻafanua o Istanbul, faʻavaeina se faʻavae mo le malamalama i lona malosi i le taimi nei ma le lumanaʻi.

Fa'asologa o Tagata i le taimi nei ma Fuafuaga o le Lumana'i

E oʻo mai i le 2023, o le faitau aofaʻi o Istanbul e tusa ma le 15.5 miliona tagata nonofo, ma avea ai ma taulaga sili ona toʻatele i Turkey ma o se taulaga tele i luga o le lalolagi atoa. O le tufatufaga o le faitau aofaʻi e faʻaalia ai e tusa ma le 63% o tagata nonofo i le itu Europa, ae o le 37% e nonofo i le itu Asia. O lenei vaeluaga e le na o le faafanua; o lo'o atagia ai le va'aiga fa'ale-tamaoaiga ma le 'ese'ese o le olaga i itu e lua, fa'atasi ai ma le itu i Europa e tele ina fa'atūlagaina ma olaola.

O mea taua na mafua ai le tuputupu aʻe faifaipea o Istanbul e aofia ai le tele o femalagaiga i nuʻu i tua i le taulaga, e atagia mai ai le lautele o faiga o loʻo vaʻaia i Turkey. O le toatele o tagata taitoatasi ma aiga ua sosola ese mai nuu maotua e le o tamaoaiga e saili ni avanoa faigaluega, aoaoga, ma le faaleleia o tulaga o le soifuaga. O le fa'alauteleina o le taulaga ua fa'afaigofie atili ai lea tulaga, ma le tele o galuega faufale e fa'atatau i le fa'amalieina o le fa'ateleina o mana'oga mo fale ma auaunaga.

O le socio-economic climate i Istanbul e fesoasoani i lona tulaga o se maneta mo femalagaiga i totonu. O loʻo ofoina atu e le taulaga le faʻaogaina o avanoa faigaluega i vaega eseese, e aofia ai tupe, tekinolosi, ma tagata tafafao maimoa. O lenei faatosinaga tau tamaoaiga o loʻo faʻaauau pea ona tosina mai talavou faʻapolofesa ma tagata faigaluega mai vaega eseese o Turkey, ma faʻateleina ai le faʻavasegaina o le faitau aofaʻi o tagata.

I le va'ai i luma, o fa'aaliga fa'aalia e mafai e le faitau aofa'i o Istanbul ona sili atu i le 20 miliona i le 2040. Ae ui i lea, o lea tuputupu a'e e aumaia ai lu'itau taua, e aofia ai fuafuaga i le taulaga ma mana'oga tau atina'e. E mana'omia e le au fai faiga fa'avae ona taula'i atu i le tu'ufa'atasia o nu'u 'ese'ese ma fa'ata'atia fofo gafataulimaina i taulaga e fa'atautaia ai fa'alavelave o se taulaga tele ua fa'atupula'ia.

faaiuga

I le faaiuga, o le tuputupu aʻe o le faitau aofaʻi o Istanbul o se faʻamaoniga i lona taua faʻasolopito ma le taua i aso nei. Ole malosi ole aai e atagia mai i le faitau aofa'i o tagata o lo'o fa'aauau pea le fa'atupuina o le taulaga ma tu ma aga tuʻufaʻatasia, faʻatulagaina Istanbul o se taulaga tele i le lalolagi atoa mo le lumanaʻi lumanaʻi.

A'oa'o atili e uiga i mea mata'aga ma falemataaga a Istanbul i luga o le Falemataaga Pass Istanbul nofoaga.

Tuua se Faamatalaga